Takviye ansiklopedisi

Vitamin C

C vitamini, besinlerden veya takviyelerden alınan, suda çözünen bir vitamindir. Takviyelerde askorbik asit yaygındır.

Takviye seçmeden önce sonuçları yeniden kontrol edin ve kaynakları inceleyin.

Ana sonuç

Ne sağlayabilir

  • Soğuk algınlığından önce düzenli C vitamini alan yetişkinlerde belirtiler plaseboya göre ortalama yaklaşık %8 daha kısa sürdü.
  • Soğuk algınlığından önce düzenli kullanımda yetişkinler ve çocuklar belirtileri plaseboya göre ortalama biraz daha hafif geçirdi.
  • Yetişkinler C vitaminine belirtiler başladıktan sonra başladığında soğuk algınlığının süresinde veya şiddetinde ikna edici bir azalma bulunmadı.

[1]

Ne araştırıldı

  • Bir derlemede, soğuk algınlığından önce düzenli kullanım ile belirtiler başladıktan sonra başlama ayrı ayrı karşılaştırıldı. Bu, farklı sonuçları dikkate alarak kullanım zamanını seçmeye yardımcı olur.
  • Düzenli kullanımda belirti şiddeti verileri yetişkinleri ve çocukları kapsıyordu; yaklaşık %8 süre kısalması ise yetişkinlere aittir. Çocuğa takviye seçerken bu sonuçları ayırt etmek yararlıdır.

[1]

Hangi formlar araştırıldı

  • Derlemeye, ağızdan C vitamini kullanılan ve dozu günde en az 200 mg olan araştırmalar dahil edildi. Deneylerdeki kullanım düzenleri farklıydı.
  • Takviyelerde en sık askorbik asit kullanılır; sodyum askorbat ve kalsiyum askorbat da bulunur. C vitamininin formunu ve miktarını ambalajdan kontrol edebilirsiniz.

[1] [2]

Besinlerden nasıl alınır

  • ABD cup ölçüsüyle yarım cup çiğ kırmızı tatlı biber yaklaşık 95 mg, orta boy bir portakal yaklaşık 70 mg C vitamini içerir.
  • C vitamini kivi, çilek ve brokolide de bulunur. Uzun süre saklama ve ısıtma miktarını azaltabilir.

[1]

Etkiler ve incelenen sorular

1–4 kesinlik ölçeği nasıl okunur

Kesinlik her sonuç için ayrı değerlendirilir. 1 çok düşük, 2 düşük, 3 orta, 4 yüksek kesinlik anlamına gelir.

Hedef veya soruSonuçGüvenAraştırmalarİncelenen grupTemel kaynaklar
Düzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddetiSoğuk algınlığından önce düzenli C vitamini kullanımında yetişkinler ve çocuklar belirtileri plaseboya göre ortalama biraz daha hafif geçirdi.SMD −0,12 (%95 güven aralığı −0,17…−0,07), 16 karşılaştırma/7209 hastalık dönemi
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.
16Tek sistematik derlemede 16 karşılaştırma; aynı deneyin ayrı grupları ayrı sayılabilirVitamin C for preventing and treating the common cold ↗yetişkinler ve çocuklar, 7209 hastalık dönemi
  1. Vitamin C for preventing and treating the common cold ↗
Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddetiYetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre belirti şiddetinde ikna edici bir azalma bulunmadı.SMD −0,07 (%95 güven aralığı −0,15…+0,01), 4 karşılaştırma/2708 hastalık dönemi
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.
4Tek sistematik derlemede 4 karşılaştırma; aynı deneyin ayrı grupları ayrı sayılabilirVitamin C for preventing and treating the common cold ↗soğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 2708 hastalık dönemi
  1. Vitamin C for preventing and treating the common cold ↗
Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresiYetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre soğuk algınlığı süresinde ikna edici bir kısalma bulunmadı.Sürede plaseboya göre ortalama fark −%2,90 (%95 güven aralığı −8,20…+2,39), 7 karşılaştırma/3249 hastalık dönemi
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.
7Tek sistematik derlemede 7 karşılaştırma; aynı deneyin ayrı grupları ayrı sayılabilirVitamin C for preventing and treating the common cold ↗soğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 3249 hastalık dönemi
  1. Vitamin C for preventing and treating the common cold ↗

Sayı belirtilen kaynağa aittir. Örtüşen çalışmalar ve aynı çalışmanın sonuçları toplanmaz.

Günlük gereksinim ve üst alım sınırları

Alım ve araştırılan kullanım düzenleri
BağlamBilgiler
Alım referanslarıABD’de 19 yaşından itibaren toplam C vitamini alım referansı erkeklerde günde 90 mg, gebe veya emziren olmayan kadınlarda 75 mg’dır. Sigara içenler için günde 35 mg ek gerekir; bunlar beslenme referanslarıdır, soğuk algınlığı kullanım düzeni değildir.

Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Formlar

Takviyelerde en sık askorbik asit kullanılır; biyoyararlanımı besinlerdeki C vitaminiyle karşılaştırılabilirdir. Sodyum ve kalsiyum askorbatlar da vardır.

Hedefe göre rehber

Düzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti2/4 DüşükDevamını okuDaralt
Güven
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.

Soğuk algınlığından önce düzenli C vitamini kullanımında yetişkinler ve çocuklar belirtileri plaseboya göre ortalama biraz daha hafif geçirdi.

Çalışma sonuçları. Soğuk algınlığından önce düzenli C vitamini kullanımında yetişkinler ve çocuklar belirtileri plaseboya göre ortalama biraz daha hafif geçirdi.

İncelenen kullanımGünde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini
Süre ve grupHastalıktan önce düzenli kullanımyetişkinler ve çocuklar, 7209 hastalık dönemi

Plasebo ile karşılaştırma

Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti2/4 DüşükDevamını okuDaralt
Güven
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.

Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre belirti şiddetinde ikna edici bir azalma bulunmadı.

Çalışma sonuçları. Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre belirti şiddetinde ikna edici bir azalma bulunmadı.

İncelenen kullanımGünde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini
Süre ve grupBelirtiler başladıktan sonra kullanıma başlamasoğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 2708 hastalık dönemi

Plasebo ile karşılaştırma

Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi2/4 DüşükDevamını okuDaralt
Güven
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Aralık veya veri miktarı, klinik açıdan anlamlı bir etki sonucuna varmayı sınırlar. Sonuçların tutarlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürme gerekçesi yoktur. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Araştırma doğrudan belirtilen grubu, kullanım düzenini ve sonucu sınadı. Olası yayın yanlılığı: Ayrı bir kesinlik düşürmek için özel veri yoktur. Araştırma yöntemleri: Tasarım ve raporlama sınırlamaları.

Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre soğuk algınlığı süresinde ikna edici bir kısalma bulunmadı.

Çalışma sonuçları. Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre soğuk algınlığı süresinde ikna edici bir kısalma bulunmadı.

İncelenen kullanımGünde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini
Süre ve grupBelirtiler başladıktan sonra kullanıma başlamasoğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 3249 hastalık dönemi

Plasebo ile karşılaştırma

Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresi2/4 DüşükDevamını okuDaralt
Güven
2/4 DüşükTahminin kesinliği: Sınırlı örneklem veya tahminlerin belirsizliği. Sonuçların tutarlılığı: Ciddi tutarsızlık gösterilmemiştir veya tek karşılaştırma vardır. Belirtilen gruba uygulanabilirlik: Sonuç, belirtilen grup ve sonuçlarla sınırlıdır. Olası yayın yanlılığı: Tam değerlendirme olmadan belirlenemez. Araştırma yöntemleri: Deneylerin ve derlemenin yöntemleri tam değerlendirilmemiştir; geçerli olduğu durumlarda deneyler açık etiketliydi veya birbirinden farklıydı.

Soğuk algınlığı başlamadan önce düzenli kullanan yetişkinlerde belirtiler plaseboya göre ortalama %7,7 daha kısa sürdü.

Çalışma sonuçları. Soğuk algınlığı başlamadan önce düzenli kullanan yetişkinlerde belirtiler plaseboya göre ortalama %7,7 daha kısa sürdü.

İncelenen kullanımGünde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini
Süre ve grupSoğuk algınlığı başlamadan önce düzenli kullanımyetişkinler, 7215 hastalık dönemi

Plasebo ile karşılaştırma

Güvenlik ve sınırlamalar

Yüksek doz C vitamini ishal, bulantı ve karın kramplarına neden olabilir. ABD’de 19 yaşından itibaren toplam C vitamini alımı için tolere edilebilir üst sınır, besinler ve takviyelerden günde 2000 mg’dır. Bu bir üst sınırdır, alım hedefi değildir. İdrarla oksalat atılımı yüksekse yüksek doz C vitamini taş riski açısından önem taşıyabilir; kalıtsal hemokromatozda uzun süreli yüksek dozlar demir yüklenmesini artırabilir.

Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Etkileşimler

BirlikteEtkiÖneriKaynak
Kemoterapi ve radyoterapiC vitamini ve diğer antioksidan takviyeleri tedaviyle etkileşebilir; tedavinin etkinliği üzerindeki etki net değildir.Tedavi sırasında C vitamini takviyelerini, özellikle yüksek dozları, onkologla görüşün.Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗
Niasinle birlikte simvastatinC vitamini, diğer antioksidanlarla birlikte bu tedavide HDL artışını azaltabilir; diğer tedavi düzenleri üzerindeki etkisi bilinmiyor.Antioksidan karışımı kullandığınızı hekime bildirin; tedaviyle birlikte kullanılırsa hekim kan yağlarını izleyebilir.Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Besin kaynakları

Veriler C vitaminini belirtilen yenilebilir kısımda ve ürün durumunda gösterir. Seçilen ağırlıklar ürünleri karşılaştırmaya yardımcı olur; gerçek porsiyon ve bileşim farklı olabilir. USDA SR28 tabloları 2015 yılına aittir; saklama ve hazırlama C vitamini miktarını değiştirebilir.

Sebzeler

Tatlı biber, brokoli, Brüksel lahanası ve yapraklı lahana C vitamini içerir.

Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Meyveler ve turunçgiller

C vitamini portakal, greyfurt, kivi, limon ve diğer meyvelerde bulunur.

Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Üzümsü meyveler

Çilek ve diğer üzümsü meyveler C vitamini içerir.

Vitamin C - Health Professional Fact Sheet ↗

Besin bileşimi

BesinGrupMiktarPorsiyonKaloriKaynaklar
Portakalçiğ, kabuksuz yenilebilir kısımMeyveler53.2 mg C vitamini / 100 g100 g · 53.2 mg C vitamini · 47 kcal47 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Kiviyeşil, çiğ, yenilebilir kısımMeyveler92.7 mg C vitamini / 100 g100 g · 92.7 mg C vitamini · 61 kcal61 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Limonçiğ, kabuksuzMeyveler53 mg C vitamini / 100 g58 g · 30.74 mg C vitamini · 16.82 kcal29 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Greyfurtkırmızı veya pembe, çiğ, yenilebilir kısımMeyveler31.2 mg C vitamini / 100 g123 g · 38.376 mg C vitamini · 51.66 kcal42 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Guavayaygın tür, çiğ, yenilebilir kısımMeyveler228.3 mg C vitamini / 100 g55 g · 125.565 mg C vitamini · 37.4 kcal68 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Papayaçiğ, yenilebilir kısımMeyveler60.9 mg C vitamini / 100 g145 g · 88.305 mg C vitamini · 62.35 kcal43 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Ananasçiğ, yenilebilir kısımMeyveler47.8 mg C vitamini / 100 g165 g · 78.87 mg C vitamini · 82.5 kcal50 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
ÇilekçiğÜzümsü meyveler58.8 mg C vitamini / 100 g152 g · 89.376 mg C vitamini · 48.64 kcal32 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
BöğürtlençiğÜzümsü meyveler21 mg C vitamini / 100 g100 g · 21 mg C vitamini · 43 kcal43 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 09 ↗
Kırmızı tatlı biberçiğ, yenilebilir kısımSebzeler127.7 mg C vitamini / 100 g75 g · 95.775 mg C vitamini · 23.25 kcal31 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗
Yeşil tatlı biberçiğ, yenilebilir kısımSebzeler80.4 mg C vitamini / 100 g75 g · 60.3 mg C vitamini · 15 kcal20 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗
Brokoliçiğ, yenilebilir kısımSebzeler89.2 mg C vitamini / 100 g91 g · 81.172 mg C vitamini · 30.94 kcal34 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗
Brokolihaşlanmış, süzülmüş ve tuzsuzSebzeler64.9 mg C vitamini / 100 g78 g · 50.622 mg C vitamini · 27.3 kcal35 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗
Brüksel lahanasıhaşlanmış, süzülmüş ve tuzsuzSebzeler62 mg C vitamini / 100 g78 g · 48.36 mg C vitamini · 28.08 kcal36 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗
Kale lahanasıçiğ, yenilebilir kısımSebzeler120 mg C vitamini / 100 g50 g · 60 mg C vitamini · 24.5 kcal49 kcal / 100 gUSDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (2015) — food group 11 ↗

Araştırmalar

YayınNe incelendiKatılımcılarForm ve dozSonuç
Vitamin C for preventing and treating the common cold ↗Düzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti: Düzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti: Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi: Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresi: Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresiDüzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti: yetişkinler ve çocuklar, 7209 hastalık dönemi Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti: soğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 2708 hastalık dönemi Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi: soğuk algınlığı başlamış yetişkinler, 3249 hastalık dönemi Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresi: yetişkinler, 7215 hastalık dönemiDüzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti: Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini; Günde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.; Hastalıktan önce düzenli kullanım; karşılaştırma: Plasebo Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti: Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini; Günde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.; Belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlama; karşılaştırma: Plasebo Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi: Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini; Günde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.; Belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlama; karşılaştırma: Plasebo Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresi: Araştırma düzenlerine göre ağızdan C vitamini; Günde en az 200 mg, derlemeye dahil edilme ölçütüydü; kullanılan düzenler farklıydı.; Soğuk algınlığı başlamadan önce düzenli kullanım; karşılaştırma: PlaseboDüzenli kullanımda soğuk algınlığının şiddeti: Soğuk algınlığından önce düzenli C vitamini kullanımında yetişkinler ve çocuklar belirtileri plaseboya göre ortalama biraz daha hafif geçirdi. Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının şiddeti: Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre belirti şiddetinde ikna edici bir azalma bulunmadı. Belirtilerden sonra başlanınca soğuk algınlığının süresi: Yetişkinlerde belirtiler başladıktan sonra kullanıma başlandığında, plaseboya göre soğuk algınlığı süresinde ikna edici bir kısalma bulunmadı. Yetişkinlerde düzenli kullanımda soğuk algınlığının süresi: Soğuk algınlığı başlamadan önce düzenli kullanan yetişkinlerde belirtiler plaseboya göre ortalama %7,7 daha kısa sürdü.